Canxi có vai trò cần thiết trong sự phát triển và là khoáng chất nhiều nhất của cơ thể. Với 99% tập trung ở xương và răng, 1% còn lại nằm trong máu, mô tế bào nhưng có vai trò rất quan trọng. Khi thiếu canxi kéo dài sẽ dẫn tới tyer bị còi xương, chậm lớn. Nếu hấp thu đủ canxi, bé sẽ có khung xương chắc khỏe lúc trưởng thành.
Dấu hiệu thiếu canxi tại trẻ
Trẻ quấy khóc, ngủ không ngon giấc, ra nhiều mồ hôi, tóc rụng thành đường hình vành khăn sau gáy, ra nhiều mồ hôi lúc ngủ (mồ hôi trộm), thóp chậm liền, đầu bẹt, lồng ngực dô, chân vòng kiềng hoặc chữ bát là những di chứng của còi xương nặng. Ở trẻ to hơn thường có những biểu hiện mệt mỏi, biếng ăn, gầy yếu, chóng mặt, đổ nhiều mồ hôi, ngủ không ngon giấc...
 Sữa là nguồn cung cấp canxi tốt cho trẻ. Ảnh: Tuân Nguyễn. |
Tác hại của trẻ thiếu canxi
Tùy thuộc về mức độ thiếu canxi ở trẻ nặng hay nhẹ mà dẫn đến những biểu hiện bệnh lý khác nhau. Nhẹ thì lúc ngủ hay bị giật mình và mỗi lần tương tự có những cơn khóc thét, co cứng toàn thân, đỏ và tím mặt, cơn khóc kéo dài và có thể nhiều giờ hoặc suốt đêm. Càng dỗ, càng ru, càng cho bú càng khóc nhiều, có thể ngưng thở trong cơn khóc. Trẻ bị thiếu canxi hay có những cơn co thắt thanh quản gây khó thở, nấc cụt, ọc sữa… Ở những trường hợp thiếu canxi nặng có thể ngưng thở và thở nhanh, những cơn nâng cao nhịp tim và có thể gây suy tim. Nếu không khắc phục tốt nguyên do gây hạ canxi máu thì ngoài những biến chứng như trên thì lâu dài sẽ ảnh hưởng tới xương và gây còi xương sớm, biến dạng xương, gù vẹo cột sống. Các biến dạng về xương có thể phát triển thành vĩnh viễn nếu không được điều trị kịp thời, lúc trẻ to lên đầu có dạng hình cá trê hoặc méo 1 bên, ngực lép kiểu ức gà, lưng gù, chân cong, răng hô, tướng đi chữ bát...
Bổ sung canxi thế nào cho đúng
Hàm lượng cần phải có đối với trẻ trong độ tuổi 1 - 2 là 500mg/ngày. Bé khoảng 4 - 8 tuổi cần 800mg/ngày và từ 9 tuổi trở lên cần 1.300mg/ngày. Các thực phẩm như sữa và những chế phẩm từ sữa (phô mai, sữa chua) chứa chất này dồi dào nhất. Sữa nguyên kem và sữa tươi có hàm lượng canxi như nhau. Ngoài ra, rau lá có màu xanh sậm, hải sản (tôm, cua, nghêu...), cá, đậu là những nguồn mang đến canxi tự nhiên cho cơ thể.
Trẻ dưới 5 tuổi uống ít nhất 500ml sữa/ngày, 5 tuổi trở lên khoảng 750ml/ngày là có thể đem tới đủ lượng canxi cần thiết. Canxi từ sữa và các sản phẩm của sữa như: pho-mát, kem, sữa chua... được hấp thụ về cơ thể khoảng 32%. Sự hấp thụ canxi từ rau trảo đổi tùy loại. Tuy nhiên, vì canxi trong rau dễ bị biến hóa khi nấu nên số canxi còn lại rất ít. Vì thế, phải tiêu thụ 3 ly rau mới có cùng số lượng canxi trong một ly sữa. Khoáng canxi phổ biến nhất là loại canxi carbonate và canxi citrate.
Thông thường thì vẫn có thể uống chung canxi với thuốc khác được, khi sử dụng canxi vẫn có thể tiếp diễn uống các loại thuốc trị bệnh. Tuy nhiên, nên lưu ý, canxi có thể tương tác với vài loại thuốc, như kháng sinh tetracyclin, thuốc trị bệnh tuyến giáp... Vì vậy, khi bổ sung canxi cần được sự tham vấn của bác sĩ. Bạn nên cho trẻ dùng viên bổ sung canxi carbonate sau lúc ăn. Trẻ có thể uống trước lúc dùng bữa. Ngoài ra, vitamin D giúp cơ thể tăng cường hấp thụ canxi. Bạn nên cho trẻ tắm nắng, tham dự các hoạt động ngoài trời. Đây là nguồn phân phối vitamin D tự nhiên cho cơ thể dồi dào nhất.
Ngoài ra, nếu như cần bổ sung canxi dưới dạng thuốc thì khi mua, cần được chọn các sản phẩm canxi dễ hấp thu, không gây kích ứng dạ dày ruột, ít gây tác dụng phụ, nhân tiện lợi sử dụng. Trên thị trường có nhiều loại sản phẩm canxi khác nhau, với nhiều hàm lượng khác nhau, do đó các bậc phụ huynh phải cho các cháu uống theo chỉ dẫn của bác sĩ, vì khi uống quá nhiều dẫn đến thừa canxi cũng không tốt có thể gây sỏi thận, tiết niệu, xương cốt hóa sớm làm trẻ bị lùn.
Điều trị và bộ phận tránh
Nhiều trường hợp thiếu canxi nhẹ, bác sĩ có thể cho bé uống canxi, kết hợp với vitamin D hàng ngày cho tới khi nào lượng canxi trong cơ thể bé tại mức cân bằng. Nên cho trẻ tắm nắng hàng ngày (trước 9h sáng) để bé tăng cường hấp thụ canxi thông qua quy trình tổng hợp vitamin D.
Nếu trẻ đang bú mẹ, chính sách ăn của người mẹ cần nâng cao cường các chất giàu canxi như: cá, tôm, cua, thịt, trứng, sữa (chú ý nếu bé bị dị ứng)...
BS. PHẠM THÙY DƯƠNG
No comments:
Post a Comment